Propolis Nedir, Nereden Alınır? – Kapsamlı Rehber

Appvice Onaylı

Propolis Ne İşe Yarar?

Balın, arıların yaptığı tek şey olmadığını biliyor muydunuz? Arılar ayrıca iğne yapraklı ağaçlar veya dört mevsim yeşil yapraklardaki saptan propolis adı verilen bir bileşik de üretirler. Bitki özlerini kendi ürettikleri sıvılarla ve balmumu ile birleştirdiklerinde ortaya yapışkan, yeşilimsi bir sıvı çıkar. Arılar bu sıvıyı kovanlarını oluşturmak için kullanırlar.

Binlerce yıl önce, eski uygarlıklar tıpta propolis kullanmışlardır. Yunanlılar propolisi apse tedavisinde kullanmış,  Asurlar, enfeksiyonla savaşmak ve iyileşme sürecini hızlandırmak için yaralara ve tümörlere koymuşlardır.  Mısırlılar ölüleri mumyalamak için kullanmışlardır.

Propolisin bileşimi arıların bulunduğu yere, hangi ağaçlara ve çiçeklere erişebildiklerine bağlı olarak değişebilir. Örneğin, Avrupa’dan gelen propolis, Brezilya’dan gelen ile aynı kimyasal yapıya sahip değildir. Bu da propolisin yararları konusunda genel sonuçlar çıkarılmasını zorlaştırmaktadır.

Propolisin Faydaları

Araştırmacılar propolisin içerisinde 300’den fazla bileşik tespit etmişlerdir. Bu bileşiklerin çoğu polifenol formlarıdır. Polifenoller, hastalıklarla mücadele eden ve vücutta oluşan hasarlar ile savaşan antioksidanlardır.

Ppropolis özellikle flavonoid adı verilen polifenolleri içerir. Flavonoidler bitkilerde bir koruma biçimi olarak üretilir. Antioksidan özelliklere sahip olduğu düşünülen gıdalarda yaygın olarak bulunurlar, bunlar;

Propolis’in antibakteriyel, antiviral, antifungal (mantar önleyici)  ve antienflamatuar (iltihap önleyici) özelliklere sahip olduğu düşünülmektedir. Ancak propolis hakkındaki bilimsel araştırmalar sınırlıdır. Araştırmacılar nedenlerinden emin olmasa da propolisin virüs ve mantarlardan koruduğunu düşünüyor.

Propolisin Yaralara Faydası

Propolis, antifungal görevi gören bir flavonoid olan pinokembrin adlı özel bir bileşiğe sahiptir. Bu iltihap önleyici ve antimikrobiyal özellikler propolis’in yaraları iyileştirmesini sağlar. Yapılan bilimsel bir çalışmada propolisin hücre büyümesini hızlandırarak ciddi yanıkların iyileşmesini sağladığı görülmüştür.

Başka bir çalışmada ise propolisin içerisindeki alkolik ekstratın, ağız cerrahisi sonrasında oluşan yaraları iyileştirmede steroid kremlerden daha etkili olduğu görülmüştür. Mast hücreleri, iltihaplanma ve yavaşlayan yara iyileşmesi ile ilişkilidir.

Propolisin Dudak Uçuğu ve Genital Uçuklara Faydası

İçerisinde propolis olan merhemler dudak uçuklarının ve genital uçukların iyileşme süresini hızlandırabilir. Aynı zamanda bu uçukların sebep olduğu yaraların iyileşmesini de hızlandırabilir.

Yapılan bilimsel bir çalışmada dudak uçuklarına günde üç kez propolis topikal (sadece yara olan bölgeye) olarak uygulanmıştır. Üç gün sonunda uçuğun iyileşmesi oldukça hızlanmıştır. Araştırmacılar propolisin var olan uçukları iyileştirmesi dışında aynı zamanda gelecekte oluşabilecek uçuklara karşı da koruma sağladığı sonucuna ulaşmışlardır.

Propolisin Kanser Tedavisinde Kullanımı

Propolis’in bazı kanserlerin tedavisinde de etkili olduğunu öne sürülmüştür. Yapılan bir çalışmaya göre, propolisin  kansere karşı etkilerinden bazıları şunlardır:

  • Kanserli hücrelerin çoğalmasını önleme
  • Kansere dönüşme ihtimali olan hücreleri iyileştirme
  • Kanser hücrelerinin birbirine sinyal vermesini engelleme

Çalışma ayrıca propolisin kanser için tamamlayıcı bir tedavi (tek tedavi değil) olabileceğini de göstermiştir. Diğer bir çalışma çin propolisinin meme kanseri hücreleri üzerinde olumlu etkisi olduğu, propolis kullanımının meme kanseri tedavisinde tamamlayıcı bir tedavi olabileceğini gösterdi.

Propolis Zararları ve Yan Etkileri

Bu tür ürünlerin güvenli olup olmadığını kesin olarak belirten yeterli miktarda bilimsel çalışma yoktur, ancak yüksek riski olmadıkları bilinmektedir. Propolis alımı genel olarak bal tüketimi iledir. Bununla birlikte eğer bala veya arılara alerjiniz varsa, propolis içeren herhangi bir ürüne de alerjiniz var demektir. Ayrıca propolis uzun süreli kullanımda alerjik reaksiyona neden olabilir.

Arıcılar, propolis alerjisi olma ihtimali fazla olan kişilerdir çünkü sürekli bu tür bileşiklerin çevresindekilerdir. Propolis alerjisi tipik alerji reaksiyonları verir, egzamaya benzer cilt döküntülerine neden olur. Özellikle astımınız ya da başka mevcut bir alerjiniz varsa bu ürünü kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışınız.

Bu makale Appvice Diyetetik Otoriteleri tarafından bilimsel verilere dayalı olarak incelenmiş ve onaylanmıştır.

Sedef Olcay Web Banner

 

Puan Ver