Mide Bulantısı Nasıl Geçer? 16 En Etkili Yöntem

Appvice Onaylı

Mide Bulantısı Neden Olur?

Mide bulantısı, size her an kusacakmışsınız gibi hissettiren, berbat bir duygudur. Bulantı, bir virüs, bir sindirim sorunu, hamilelik ve hatta rahatsız edici bir koku tarafından tetiklenebilir. “Mide bulantısına ne iyi gelir?” sorusunun cevabını merak ediyorsanız lütfen yazımızı okumaya devam edin.

Çoğu zaman mide bulantısının sebebi anlaşılmaz. Ancak, nedeni ne olursa olsun, bir kez mideniz bulanmaya başladığında, ondan kurtulmak için aklınıza gelen her şeyi yaparsınız.

Bu yazıda mide bulantısından kurtulmanın 16 farklı yolunu anlatıyoruz. Öncelik hızlı bir şekilde rahatlama sağlayan pratik çözümlerde. Sonrasında uzun vadeli çözümler var. Bu çözüm önerilerinden bazıları rahatsızlığınızı tedavi etmeyecek ama, kısa bir süre içerisinde rahatlamanıza yardımcı olacak.

Mide Bulantısına Ne İyi Gelir?

1. Dik oturun ve mideyi sıkıştırmayın

Anneniz size yemekten sonra yatmamanız gerektiğini söylemişse, bir bildiği vardır. Sırt üstü yattığınızda, mide suları yükselir ve bulantı hissiyatını artırır. Ayrıca vücutta genel bir rahatsızlık yaratır.

Bir de asit reflüsü ya da gastroözofageal reflü hastalığınız varsa daha dikkatli olmanız gerekir. Midenizi sıkıştırmanız bulantıyı kötüleştirebilir. Karın bölgesinde oluşan baskı genel olarak bir rahatsızlığa da sebep olabilir. Mide bulantınız varsa, düz yatmak yerine sırtınızı dikleştirerek uzanın ve mümkün olduğunca az hareket edin.

2. Pencereleri açın veya bir fanın karşısına oturun

Araba tutmuş insanların başlarını aracın penceresinden dışarı çıkarmalarının bir sebebi vardır. Nedeni pek bilinmese de, midesi bulanan kişilere temiz hava genelde iyi gelir. Kim bilir, belki kötü kokuların ortamdan uzaklaşmasından, belki de kişinin bulantı dışında başka bir şeye odaklanmasından.

Bulantı yeni başladığında, bir de sıcak başmışsa, bir fanın ya da pencerenin karşına oturmayı deneyin.

3. Soğuk kompres uygulayın

Ense bölgesine uygulayacağınız dinlendirici, soğuk bir kompres mide bulantısını hafifletebilir. Çünkü bulantı ortaya çıktığında, vücut sıcaklığında bir artış görülür. Birkaç dakikalığına enseye uygulayacağınız soğuk bir kompres rahatlatıcı olabilir. Ateşiniz çıkmışsa, ki yüksek ateş bulantıya sebep olabilir, düşmesine yardımcı olur.

4. Baskı uygulayın

Akupresür, semptomları rahatlatmak için bedenin belirli bölgelerine baskı uygulanması yöntemine dayanan alternatif bir tıp tedavisidir. Mide bulantısı için baskı yapılması gereken nokta, bileğin iç tarafından dirseğe doğru yaklaşık 6 cm kadar aşağıda, iki büyük tendonun arasındadır. Bulantıyı hafifletmek için bu noktaya baskı uygulayın ve birkaç dakika dairesel hareketlerle masaj yapın.

5. Meditasyon yapın veya derin nefes alın

Meditasyon, zihni odaklama ve dinlendirme pratiğidir. Mide bulantısını rahatlatmaya yardımcı olabilir. Bir çeşit gevşeme tekniği olan meditasyonun, özellikle stres ve kaygı bozukluğundan kaynaklanan bulantılar için faydası olacaktır.

Derin nefes alma da bir meditasyon tekniğidir. Ancak stres kaynaklı bulantının bastırılması için, kendi kendinize de uygulayabilirsiniz. Burnunuzdan yavaşça nefes alın, nefesinizi 3 saniye tutun ve yavaşça verin. Bulantı azalıncaya kadar birkaç defa tekrar edin.

6. Başka şeylere odaklanın

Mide bulantısı bazen kafada çözülebilecek bir sorundur. Bulantıya takılıp kaldıkça, daha çok bulantı hissetmek kaçınılmaz hale gelebilir. Bir dahaki bulantınızda, kitap okuyarak ya da televizyon seyrederek dikkatinizi dağıtmayı deneyin. Hareketli olmak bulantıyı artırmıyorsa, hafif ev işleri yapın veya çocuklarla oynayın. Bulantı hissini unutturacak başka bir şey de yapabilirsiniz.

Çalışıyorsanız, birkaç derin nefes alın ve günlerdir ihmal ettiğiniz evrakların arasına dalın. Ancak bulantınız geçmiyorsa, çalışmayı da fazla abartmayın. Görev şehidi olmanızı istemeyiz.

7. Su için

Bulantı nedeniyle yemek yemez su içmezseniz, dehidrasyon oluşabilir. Mide bulantısı aynı zamanda bir dehidrasyon belirtisidir. Ancak çok fazla su içmek de mideyi şişireceğinden bulantıyı artırabilir.
Rahatsız hissettiğinizde, sıvıları gün boyu yudum yudum tüketin. Sadece su bıktırırsa, kafeinsiz çayı deneyin veya suyunuza meyve dilimleri atın.

8. Papatya çayını deneyin

Papatya çayı, mide bulantısına iyi gelmesiyle ünlüdür. Rahatlatıcı etkisiyle, mide bulantınız varken bile uyumanıza yardımcı olabilir. Kaygı bozukluğuna da iyi gelebilir. Fincan poşetleri halinde satılan papatya çaylarını marketlerde, doğal ürünler satan mağazalarda ya da internette bulabilirsiniz. Bir çorba kaşığı taze ya da kuru papatya çiçeği üzerine bir fincan kaynar su dökerek, kendi papatya çayınızı yapabilirsiniz. En az beş dakika suda bekletin ve sonra süzün.

9. Limon suyu kullanın

Limonun içeriğinde bulunan sitrik asit, sindirime yardımcı olur ve mideyi rahatlatır. Suyunuza taze sıkılmış limon suyu ekleyin ve gün boyu bu karışımdan için. Bulantı kabızlığa bağlıysa, limon suyu katılmış ılık su içmek bağırsaklarınızı uyarabilir. Ancak dikkatli olun. Kısa sürede çok fazla limon suyu tüketmek mide bulantısını kötüleştirebilir.

Limonun kokusu da mide bulantısına iyi gelebilir. 2014’te yapılan bir araştırmaya göre, limon esansiyel yağı koklamak, hamile kadınlarda bulantı ve kusma şikâyetlerinin azalmasına yardımcı olmaktadır. Elinizde limon esansiyel yağı bulunmuyorsa, bir limonu ikiye kesin ve kokusunu içinize çekin.

10. Zencefil ile yakınlaşın

Zencefil, tartışmasız bir şekilde, mide bulantısına karşı evlerdeki en popüler çözümdür. 2012’de yapılan bir incelemeye göre, zencefil bulantı ve kusmaya karşı oldukça etkilidir. Ancak henüz üzerinde yeterince araştırma yapılmamıştır.

Mide bulantısını gidermek için, küçük bir parça taze veya şekerli zencefil yiyin. Ayrıca, marketlerden, doğal ürünler satan mağazalardan veya internetten alabileceğiniz zencefil çayını da içebilirsiniz.

Eğer isterseniz, kendi zencefil çayınızı da yapabilirsiniz. 2-3 cm’lik taze ve soyulmuş zencefil kökünü bir fincan kaynar suyun içine atın. En az beş dakika bekletin ve dilerseniz süzün. Artık çayınızın keyfini çıkarabilirsiniz.

11. Nane hep yanınızda olsun

2013’te yapılan bir çalışmaya göre, kemoterapi almış hastalarda ortaya çıkan mide bulantısına karşı nane yağı güvenli ve etkili bir yöntemdir. Nanenin faydalarını keşfetmek için nane kapsüllerinden alabilir veya nane çayı içebilirsiniz.

Nane çayı için yine marketlere, doğal ürünler satan mağazalara ve internete bakabilirsiniz. Nane çayınızı kendiniz de yapabilirsiniz. Dolu bir çay kaşığı taze nane yapraklarının üzerine bir fincan kaynar su dökün. En az beş dakika bekleyin ve dilerseniz süzün.

Ayrıca, 2011’de yapılan başka bir çalışmaya göre, nane esansiyel yağını veya taze nane yapraklarını koklamak, anestezinden sonra meydana gelebilecek bulantılar için de rahatlatıcı olabiliyor.

12. Gazlı içeceklerden uzak durun

Bir hurafeye göre, zencefilli gazoz ya da kola gibi gazlı içecekler mide sorunlarına iyi gelmektedir. Ancak genellikle bunun tersi doğrudur. Gazlı içecekler şişkinliğe neden olabileceği gibi, asit reflüyü de iyice azdırabilir. Bunlar mide bulantısının birer nedenidir. Ayrıca, gazlı içeceklerin birçoğu şeker yüklüdür ve şeker de midenizi bulandırabilir.

Gazlı bir içeceği içmeniz gerekiyorsa, içmeden önce gazının gitmesini bekleyin veya sulandırıp öyle için.

13. Hafif ve az yiyin

Hafif bir diyet uygulamak mide bulantısının kötüleşmesini veya kusmayı önlemeye yardımcı olabilir. Mide bulantısını önleme amaçlı tavsiye edilen en yaygın diyet muz, pirinç, elma püresi ve tosttan oluşan BRAT diyetidir.

Azar azar yiyebileceğiniz diğer yiyecekler:

  • Tuzlu krakerler
  • Sade makarna veya erişte
  • Fırında ve püre halinde patates
  • Omlet
  • Çok haşlanmış yumurta

Bulantınız geçene kadar, kızartmalardan, peynir, süt vb. süt ürünlerinden, et ve lifli gıdalardan uzak durun.

14.  Mide Bulantısı İlacı

Mide bulantısı ilaçları antiemetiklerdir. Bulantı şiddetlendiğinde, midenizi yatıştırmak için ilaç kullanmanız gerekebilir.

Piyasada reçeteli olarak bulabileceğiniz bazı ilaçlar:

  • Emetril
  • Dramamine
  • Metpamid
  • Bizmopen

Hamileyseniz ya da başka ilaçlar kullanıyorsanız, bu ilaçları kullanmadan önce doktorunuza bilgi veriniz.

15. Vitamin B6 takviyesi alın

2013’te FDA onayı alarak ABD’de piyasaya çıkan Diclectin adlı ilaç vitamin B6 (pridoksin) ile antihistamin doksilaminin bir kombinasyonudur ve hamilelik döneminde ortaya çıkan bulantı için kullanılır. (İlacın şu an için Türkiye’de satışı yoktur)

Vitamin B6, bulantı tedavisinde tek başına kullanıldığında istikrarsız sonuçlar vermektedir. Genel kullanımda günlük doz 30 ile 100 miligram arasındadır ve 3 hafta boyunca kullanılır. Günlük doz 1, 2 veya 3 parça halinde alınabilir.

Vitamin B6 fazla alınırsa bulantıyı daha da kötüleştirebilir. Bunun yanında ciddi yan etkilere de sebep olabilir:

  • Aritmi
  • Karıncalanma
  • Kaslarda gevşeme

Bu nedenle, Diclectin ya da vitamin B6 takviyesini mutlaka doktorunuzun gözetimi altında kullanın. Hamilelikte, sizin ve bebeğinizin sağlığı için, kullanacağınız bütün ilaçlara doktorunuz ile birlikte karar vermeniz çok önemlidir.

Doktorunuz ilaçlardan önce başka seçenekleri tavsiye edebilir. Bununla birlikte, hamilelikte görülen bulantıların birçoğu 4. aydan veya ikinci üç aylık dönemden itibaren azalmaktadır.

16. CBD yağını deneyin

Kanabidiol (CBD) yağı kenevirden elde edilen aktif bir bileşiktir. Bu yağ, kenevirdeki esas kanabinoid olan ve psikoaktif etkileri bulunan THC’yi içermez.

Kenevir yağının etkileri üzerine araştırmalar devam ediyor ve henüz kesin sonuçlar elde edilmiş değil. Ancak, bazı çalışmalardan elde edilen sonuçlar oldukça umut verici. Örneğin, 2012’de fareler üzerinde yapılan bir çalışmada, CBD’nin dolaylı olarak beyinde bulantı giderici bir etki gösterdiği öne sürülmüştür.

CBD yağı çeşitli formlarda piyasada bulunmaktadır:

  • Sıvı
  • Macun
  • Kapsül
  • Yenebilir
  • Sprey

Belirli bir kullanım dozu yoktur ve bu konuda çeşitli öneriler bulunmaktadır. Bu nedenle paketin üzerindeki talimatlara göre hareket edin ve bir sağlık uzmanından yardım isteyin. Mide bulantısı tedavisi için yalnızca tıbbi amaçlı kenevir yağı kullanın.

Ne Zaman Doktora Gitmek Gerekir?

Mide bulantısı, başka semptomlarla birlikte görüldüğünde, durum ciddi olabilir. Örneğin, bulantının yanı sıra göğüste ağrı varsa, bu klasik bir kalp krizi belirtisidir. Bulantıya ciddi bir baş ağrısı veya baş dönmesi eşlik ediyorsa, belirtiler, nörolojik bir soruna işaret ediyor olabilir.

Bulantı dönemleri bir aydan uzun sürüyorsa veya bulantıyla birlikte nedensiz kilo kaybı varsa doktorunuza görünün.

Bulantıya aşağıdaki durumlar eşlik ediyorsa acil servisi arayın:

  • Şiddetli karın ağrısı veya kramp
  • Göğüste ağrı
  • Görmede flulaşma
  • Yüksek ateş ve boyun tutulması
  • Bilinç bulanıklığı
  • Şiddetli baş ağrısı

Dehidrasyon ve bulantı genellikle birlikte ortaya çıkarlar. Bulantıyla birlikte aşağıda sıralanan dehidrasyon semptomları bir aradaysa hemen tıbbi yardım alın:

  • Baş dönmesi
  • Ağız kuruluğu
  • Aşırı susuzluk
  • Halsizlik
  • Koyu idrar
  • Sık idrara çıkma

Mide bulantılarının çoğu geçici ve önemsizdir. Evde yapılan ilaçlar işe yarayabilir, ancak bazen bulantı kusmaya yol açabilir. Kusma genellikle bulantıyı azaltır veya tamamen ortadan kaldırır. Ancak kusma ve bulantı birlikte hızla dehidrasyona neden olabilirler.

Burada anlatılan çözümler yetişkinler içindir. Çünkü çocuklar çok hızlı su kaybına uğrarlar. Bir çocukta kusma 12 saatte geçmemişse, hemen bir doktora götürün. Birçok ilaç, mide bulantısı yapabilir. Eğer bir ilacı kullandıktan sonra düzenli olarak bulantı hissediyorsanız, doktorunuzla konuşup alternatif ilaçları değerlendirebilirsiniz.

Bu makale Appvice Diyetetik Otoriteleri tarafından bilimsel verilere dayalı olarak incelenmiş ve onaylanmıştır.

Sedef Olcay Web Banner

Kaynakça

  • Bulantı ve kusma için akupresür.
    mskcc.org/cancer-care/patient-education/acupressure-nausea-and-vomiting
  • FDA onaylı ilaçlar.
    accessdata.fda.gov/scripts/cder/daf/index.cfm?event=overview.process&applno=021876
  • Lane B, vd. (2012). C-kesit sonrası kadınlarda nane aromaterapisinin mide bulantısı üzerindeki etkinliğinin incelenmesi. DOI:
    10.1177/0898010111423419
  • Derin bir nefes al.
    stress.org/take-a-deep-breath/
  • Bulantı ve kusma: Ne zaman doktora gidilir?.
    mayoclinic.org/symptoms/nausea/basics/when-to-see-doctor/sym-20050736
  • Meditasyon.
    nccih.nih.gov/health/meditation/overview.htm
  • Bulantı ve kusma.
    wsupgdocs.org/family-medicine/WayneStateContentPage.aspx?nd=1560
  • Palatty PL, vd. (2012). Bulantı ve kusmanın önlenmesinde zencefil. DOI:
    dx.doi.org/10.1080/10408398.2011.553751
  • Rock EM, vd. (2012). Kannabisin psikotropik olmayan bir bileşeni olan kannabidiol, dorsal rafe çekirdeğindeki 5-HT (1A) somatodendritik otoreseptörlerin dolaylı agonizmi yoluyla kusma ve bulantı benzeri davranışları azaltır. DOI:
    10.1111/j.1476-5381.2011.01621.x
  • Srivastava JK, vd. (2010). Papatya: Geleceği parlak geçmişe ait bitkisel bir ilaç. DOI:
    spandidos-publications.com/mmr/3/6/895
  • Tayarani-Najaran Z, vd. (2013). Kemoterapiye bağlı bulantı ve kusmada Mentha spicata ve Mentha × piperita kaynaklı uçucu yağların antiemetik aktivitesi. DOI:
    10.3332/ecancer.2013.290
  • Vitamin B6 (pridoksin).
    mayoclinic.org/drugs-supplements/vitamin-b6/dosing/hrb-20058788
  • Yavari kia P, vd. (2014). Limon inhilasyon aromaterapisinin gebelikte bulantı ve kusma üzerindeki etkisi.
    ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4005434/

Puan Ver