Appvice şimdi indirin

Bipolar Bozukluğu Olan Kişilere Nasıl Davranılmalıdır?

Bipolar Bozukluğu Olan Kişilere Nasıl Yardımcı Olabiliriz

Eğer bipolar bozukluğu olan bir yakınınız varsa, bu hastalığın ne kadar zor bir durum olabileceğini biliyorsunuz demektir. Aşırı keskin ruh hali değişimleri ve düzensiz davranışlar, bipolar bozukluğu olan kişi için zor olduğu kadar hayatındaki diğer insanlar için de oldukça zorlayıcı olabilir.

Bipolar bozukluğu olan kişilerin rahatsızlıklarıyla nasıl başa çıkacabileceklerini anlamaları önemlidir. Aynı zamanda manik veya depresif bir dönemden geçtiklerinde, hayatlarındaki insanların – arkadaşlar veya aile fertlerinin – nasıl yardımcı olacaklarını bilmeleri ve bunu hissetmeleri de önem taşımaktadır.

Bipolar bozukluğu olan önem verdiğiniz kişiye nasıl davranmanız gerektiğini ve nasıl yardım edebileceğinizi aşağıda detaylı şekilde bir araya getirdik.

Bipolar bozukluk nedir?

Daha önceleri manik depresyon olarak bilinen bipolar bozukluk, ruh hali, enerji ve aktivite düzeylerinde aşırı değişikliklere neden olan bir psikiyatrik bozukluktur. Bu değişiklikler, kişinin günlük yaşamındaki aktiviteleri yerine getirme sürecini etkiler. Bipolar bozukluk çoğunlukla yetişkinlik sürecindeki gençlerde veya genç erişkinlerde daha sık görülmektedir ve bu bozukluğun ortalama başlangıç ​​yaşı 25’dir. Ulusal Zihinsel Hastalıkları Birliğine göre, dünyadaki yetişkinlerin yaklaşık yüzde 3’ünün bipolar bozukluğu olduğu bildirilmiştir. Bu durumdan muzdarip birçok ünlü bulunmaktadır.

Altı bipolar bozukluk tipi vardır. Bunların benzer semptomları olsa da, semptomlar şiddetleri ve tedavi yöntemlerine göre farklılık gösterirler. İşte en şiddetliden en az şiddetli olana göre sıralanmış altı bipolar bozukluk tipi:

  • bipolar bozukluğu tip 1
  • bipolar bozukluğu tip 2
  • siklotimik bozukluk (siklotimia)
  • madde veya ilaç kulllanımına bağlı bipolar bozukluk
  • başka bir tıbbi duruma bağlı bipolar bozukluk
  • belirtilmemiş bipolar bozukluk

Bipolar bozukluğun ana belirtileri olarak adlandırılan yoğun duygusal değişimler “duygudurum değişikliği evreleri” olarak adlandırılır. Bu evreler derin üzüntü veya umutsuzluk (depresyon) durumundan aşırı mutluluk ya da sevinç (mani) durumuna değişiklik yaşanmasına sebep olabilir. Bazen bipolar bozukluğu olan kişiler aynı zamanda hem mutluluk hem de hüzün yaşarlar (karma durum).

Bipolar bozukluğun zorlukları

Bipolar bozukluğu olan kişiler duygudurum değişiklikleri yaşadığında, genellikle enerji ve aktivite düzeylerinde, uyku düzenlerinde ve diğer günlük davranışlarda ciddi değişiklikler yaşarlar. Halüsinasyonlar veya sanrılar gibi psikotik belirtiler de şiddetli duygudurum dönemlerinde ortaya çıkabilir. Bunlar hem bipolar bozukluğu olan kişiler hem de etrafındakiler için zorlayıcı olabilir.

Bipolar bozukluk genellikle yaşam boyu süren bir hastalıktır. Bipolar bozukluğu olan birçok kişide belli bir süre boyunca hiç bir semptom görülmeyebilirken, bu semptomlar her an ortaya çıkabilir. Bazen bipolar bozukluğu olanlar, hastalığın belirti göstermediği bu dönemlerde, bir sonraki atakların ne zaman ortaya çıkacağından emin olamadıkları için endişeli olurlar.

Bipolar bozukluğu olan birine nasıl yardımcı olabilirim?

Bipolar bozukluk ile yaşamak kesinlikle kolay değildir. Ancak sizin desteğiniz, özellikle ruh hali değişimlerinin yaşandığı dönemlerde, bu durumu yaşayan yakınlarınızda olumlu bir etki yaratabilir. Bipolar bozukluğu olan birine yardım etmek için yapabileceğiniz 10 adım şunlardır:

  1. Kendinizi de bu konuda eğitin

Bipolar bozukluk hakkında ne kadar bilgi sahibi olursanız, yakınınıza o kadar yardımcı olabilirsiniz. Örneğin, manik ve depresif atak belirtilerinin yaşandığında bunların farkına varmak, şiddetli duygudurum değişiklikleri sırasında uygun şekilde tepki verebilmenize yardımcı olabilir.

  1. Onları Dinleyin

Bipolar bozukluğu olan kişilere yardımcı olabilmek için her zaman onlara tavsiye vermeniz gerekmez. Aslında, sadece iyi bir dinleyici olmak bile onlara oldukça yardımcı olacaktır, özellikle de karşılaştığınız zorlukların hakkında konuşmak istiyorum konusu olduğunda, bipolar bozukluğu olan birisi için yapabileceğiniz en iyi şeylerden biridir.

Yakınınızın durumunu anladığınızı göstermek ve onları oldukları gibi Kabul ettiğinizi hissettirmeniz, bu kişilerin hastalıkları hakkında daha rahat hissetmesine ve uzun tedavi sürecini sizin desteğinizle sürdürebilmesine yardımcı olacaktır. Onlara karşı iyi bir dinleyici olabilmeniz için aşağıdaki yöntemleri uygulayabilirsiniz:

  • anlattıklarını aktif ve dikkatli şekilde dinlemek
  • konuşma sırasında sakin kalmak
  • tartışmalardan kaçınmak
  • onları rahatsız eden konulardan kaçınmak
  1. Destek Olun

Bipolar bozukluğu olan kişiler için bazen tüm dünya onlara karşıymış gibi hissedebilir. Onlara destek vermeniz, kendilerini daha dengeli hissetmelerine yardımcı olabilir. Bipolar bozukluğu olan yakınınızın tüm davranışları ve eylemleriyle aynı fikirde olmak zorunda değilsiniz, ancak onlara her zaman arkalarında olduğunuzu hissettirmek çok yararlı olacaktır.

Bipolar bozukluğu olan kişiler genellikle kendilerini değersiz veya umutsuz hissederler, bu yüzden onların güçlü ve olumlu yanlarını ortaya çıkarmak onların depresif dönemlerinden daha kolay kurtulmalarına yardımcı olabilir.

  1. Tedavi süreçlerine aktif olarak katılın

Bipolar bozukluğu olan kişiler için tedavi genellikle birçok terapi seansı veya doktor takibinden oluşur. Bu randevulara mutlaka siz de katılmalısınız, bipolar bozukluğu olan yakınızla beraber rendevuya giderek ve randevu bitene kadar onları bekleyerek destek olabilirsiniz.

Tedavi süreci bazen bipolar bozukluğu olan kişiler için karmaşık veya korkutucu görünebilir. O sırada onlara destek olacak ve konuşabileceği birisine sahip olmak, hissettikleri stres veya endişeyi azaltmaya yardımcı olabilir.

  1. Acil durum planı yapın

Bipolar bozukluk belirtileri öngörülemez olabilir. Şiddetli duygudurum evrelerinde ne yapılacağına dair bir acil durum planınızın olması önemlidir. Bu plan, kişinin depresif bir dönem sırasında intihar etmeye kalkıştığında veya manik bir olay sırasında kontrolden çıktığında ne yapması gerektiğini kapsamalıdır.

Ayrıca, kişinin iki atak evresi arasında günlük olarak yapacağı aktiviteler için de bir plan geliştirmeniz gerekmektedir. Bu planlar, kişinin duygudurum değişimi hissettiğinde neler yapabileceğini içermesi gibi, bu durumla başa çıkma mekanizmalarını veya düşük enerji seviyelerine sahip olduklarında ev işleri veya diğer günlük etkinliklerini nasıl tamamlayacaklarını içerebilir. Kişi sakin ve istikrarlı bir durumda olduğunda bu planları yapın. Bunları bir yere yazın, böylece ikiniz de ihtiyaç duyduğunuzda bu planlara kolayca ulaşabilirsiniz.

Bazen bipolar bozukluğu olan kişiler, hastalıklarının manik evresinde olduklarında oldukça dürtüsel davranabilirler. Sevdikleriniz hastalık evresinde olmadıklarında, sizden kendilerinin nakit veya kredi kartlarını saklamanızı isteyebilir, bu da manik bir evrede sebep olabilecekleri mali zararları en aza indirecektir.

Bunu yapmayı kabul ederseniz, sevdikleriniz kredi kartlarını, banka defterlerini veya nakit paralarını talep ettiğinde ve siz onların iyiliği için bu isteklerini yerine getirmediğinizde bazı düşmanca tepkilerle karşılaşmaya hazır olun. Sevdiğiniz kişiyi bu şekilde desteklemeyi kabul etmeden önce bununla baş edip edemeyeceğinizi önceden düşünün.

  1. Destek olun ancak zorlamayın

Desteğiniz bipolar bozukluğu olan bir kişiye çok faydalı olabilir. Ancak, ne zaman arka planda durmanız gerektiğini ve bir tıbbi veya ruh sağlığı uzmanının müdahale etmesi gerektiğini bilmeniz gerekir. Bipolar bozukluğu olan kişiler normalde bilinçli kararlar verebilirler, ancak ruh hallerinin ve davranışlarının kendi kontrolleri dışında oldukları zamanları anlamanız önemlidir.

Ayrıca, yardım etmeye çalıştığınız sırada kişi bu yardımınıza karşılık vermezse bunu kişisel algılamayın. Her ikinizin de elinizden geleni yaptığınızı unutmayın.

  1. Onları anlayın

Ruhsal bozukluğu olan kişilerin, kendi yaşadıklarını tam olarak anlamaları mümkün olmayabilir. Bipolar bozukluğu olanlar, ruh hallerinin neden değiştiğini bilmiyor olabilirler. Kişinin neler yaşadığını anlamaya çalışmak ve onlara destek olmak, nasıl hissettikleri konusunda onlarda büyük bir farkındalık yaratabilir.

  1. Kendinizi de ihmal etmeyin

Bipolar bozukluğu olan birine destek olurken, kendinize dikkat etmeyi göz ardı edebilirsiniz. Ama birisine yardım etmeden önce, bunu yapmak için zamanınızın olduğundan ve duygusal destek vermeye hazır olduğunuzdan emin olmanız gerekir.

Bipolar bozukluğu olan yakınınıza yardım etmeye karar verdiğinizde, uykunuzu yeterince aldığınızdan, doğru beslendiğinizden ve düzenli egzersiz yaptığınızdan emin olun. Öncelikle sizin sağlıklı olmanız, destek verdiğiniz kişiye daha etkili bir şekilde yardımcı olmanızı sağlayacaktır.

  1. Sabırlı olun ve iyimser kalın

Bipolar bozukluk uzun vadeli bir durumdur, bu nedenle semptomlar bir kişinin yaşamı boyunca bazı dönemlerde ortaya çıkar ve bazı dönemlerde kaybolabilir. Bipolar bozukluğun belirtilerinin olmadığı dönemlerden aşırı duygudurum değişikliklerinin olacağı dönemlere kadar olan kısmı öngörülemezdir. Bipolar bozukluğu olan kişinin iyiliği için, sabırlı ve iyimser olmaya çalışın. Bu, onların sağlıklı ve dolu dolu bir hayat yaşamaları için çok faydalıdır.

  1. Bazı dönemlerde sizin de yapabilecekleriniz sınırlıdır

Hiç kimse bu hastalığı bipolar bozukluğu tedavi etmek için eğitilmiş psikologlardan ve psikiyatrlardan daha iyi yönetemez. Bipolar bozukluğu olan bir kişiye yardımcı oluyorsanız ve işlerin yönetimi zorlaşıyor gibi hissediyorsanız, hemen bir psikoloğa veya psikiyatra başvurun. Kişinin hastalığının daha da kötüye gitmesi veya kendilerine veya başkalarına zarar verme riskinin bulunması durumunda 112’yi arayın.

SORU:

Bipolar bozukluğu olan bir arkadaş veya aile ferdiyle nasıl bir ilişki kurulmalıdır?

CEVAP:

Hatırlanması gereken en önemli şey, kişinin davranışlarının tüm sebebinin hastalığın bir belirtisi olduğudur. Tıpkı boğazı şişen birinin ateşi, boğaz ağrısı olduğu ve konuşmada zorluk yaşadığı gibi, bu onların da normal hali bu değildir. Aynı şey bipolar bozukluğu olan kişi için de geçerlidir. Bazen, bipolar bozukluk ve diğer psikiyatrik bozukluğu olan kişiler, hayatlarındaki insanların onları terk etmelerine kendilerini alıştırırlar çünkü hayatındaki kişilerin, hasta olduklarında meydana gelen davranışlarla başa çıkamayacağını düşünürler. Sevdiklerinize onların yanında olduğunuzu hissettirmek ve onlara güven vermek sağlam bir ilişki kurmanın en etkili yoludur. Sevdiklerinize duygularından bahsetme ve hislerini paylaşma şansı verin. Açık ve dürüst iletişim her sağlam ilişkinin temelidir.

Sonuç olarak

Bipolar bozukluğu olan birine yardım etmek zor bir süreç olabilir. Kişinin ruh halleri tahmin edilemez olacaktır ve nasıl tepki verileceğini veya başa çıkılacağını bilmek sizin için zor olabilir.

Ama bu çabayı gösterecekseniz, arkadaşınızın ya da sevdiklerinizin hayatında büyük bir fark yaratabilirsiniz. Size güvenebileceklerini bilmeleri, onların tedavi planına sadık kalmalarına ve daha olumlu hissetmelerine yardımcı olacaktır. Bipolar bozukluğu olan arkadaşınızın veya aile ferdinizin hayatındaki iniş ve çıkışlarıyla başa çıkmalarına yardımcı olduğunuzu bilmek sizin de kendinizi iyi hissetmenizi sağlayacaktır.

Yasal Uyarı:

Appvice, tüm bilgilerin gerçekte doğru, kapsamlı ve güncel olduğundan emin olmak için her türlü çabayı göstermiştir. Bununla birlikte, bu makale lisanslı bir sağlık çalışanının bilgi ve uzmanlığının yerini tutamaz. Mutlaka doktorunuza veya diğer sağlık uzmanınıza danışmalısınız.

 

Bu makale Appvice Psikoloji Otoriteleri tarafından bilimsel verilere dayalı olarak incelenmiş ve onaylanmıştır.

PUAN VER

3 Oy, Ortalama: 5,00