Antisosyal Kişilik Bozukluğu Nedir, Sebepleri Nelerdir?

Appvice Onaylı

Her kişilik birbirinden farklıdır. Bazı durumlarda, bir kişinin düşünce ve davranış tarzı hem başkalarına hem de kendine zarar verebilir. Antisosyal kişilik bozukluğu (ASKB) hastası kişiler, manipülasyon ve çevrelerine zarar verme gibi belirtiler gösteren zihinsel bir sağlık durumuna sahiptir.

Antisosyal kişilik bozukluğu tipik olarak çocukluk veya erken ergenlik döneminde başlar ve yetişkinlikte devam eder. Antisosyal kişilik bozukluğu olan kişilerin sergilediği uzun vadeli davranışlar:

  • Kanunu göz ardı etmek
  • Başkalarının haklarını ihlal etmek
  • Başkalarını manipüle etmek ve sömürmek

Bu bozukluğa sahip insanlar, yasayı ihlal ettikleri için genelde pişmanlık duymamaktadır. Herhangi bir pişmanlık hissetmeden başkalarına yalan söyleyip onları riske atabilirler.

Yapılan bir araştırma, erkeklerin yaklaşık yüzde 3’ünün ve kadınların yüzde 1’inin antisosyal kişilik bozukluğu olduğunu belirtmektedir. Bu durum erkeklerde kadınlardan daha yaygındır.

Antisosyal Kişilik Bozukluğu Nedenleri

Antisosyal kişilik bozukluğunun kesin nedeni bilinmemektedir. Genetik ve çevresel faktörler rol oynayabilir. Erkeklerde bu hastalığın görülme riski daha yüksektir. Diğer faktörler:

  • Çocuk yaşta istismar edilme
  • Antisosyal kişilik bozukluğuna sahip anne babayla büyümek
  • Alkolik anne babayla büyümek

Antisosyal Kişilik Bozukluğu Belirtileri

ASKB hastası çocuklarda hayvanlara zarar verme ve yangın çıkarma eğilimi bulunmaktadır. Yetişkinlerde görülen bazı belirtiler şunlardır:

  • Sık öfkelenmek
  • Kibirli olmak
  • Başkalarını manipüle etmek
  • İstediklerini elde etmek için esprili ve çekici davranma
  • Sıkça yalan söylemek
  • Çalmak
  • Agresif davranmak ve sık sık kavga etmek
  • Yasaları çiğnemek
  • Kişisel güvenlik veya başkalarının güvenliğiyle ilgilenmemek
  • Eylemleri için suçluluk veya pişmanlık göstermemek

ASKB olan kişilerin madde bağımlılığı riski daha yüksektir. Araştırmalar, ASKB’li kişilerde alkol kullanımının saldırganlıkla ilişkilendirilmesini sağlamıştır.

Antisosyal Kişilik Bozukluğu Teşhisi

Antisosyal kişilik bozukluğu tanısı 18 yaşın altındaki bireylere konulamaz. Bu kişilerde antisosyal kişilik bozukluğu benzeri semptomlar bir davranış bozukluğu olarak teşhis edilebilir. 18 yaşından büyük kişilere, ancak 15 yaşından önce de davranış bozuklukları varsa, ASKB tanısı konabilir.

Bu durumun teşhisi için belirli kriterleri karşılamanız gerekir. Bu kriterler:

  • 15 yaşından önce davranış bozukluğu teşhisi
  • 15 yaşından itibaren en az üç ASKB belirtisinin belgelenmesi veya gözlemlenmesi
  • Sadece şizofrenik veya manik dönemler sırasında oluşmayan ASKB belirtilerinin belgelenmesi veya gözlemlenmesi

Antisosyal Kişilik Bozukluğu Tedavisi

Antisosyal kişilik bozukluğu tedavisi çok zordur. Genellikle, doktorunuz psikoterapi ve ilaç kombinasyonunu deneyecektir. Mevcut tedavilerin ASKB semptomları konusunda ne kadar etkili olduğunu değerlendirmek zordur.

Psikoterapi

Psikoloğunuz durumunuza göre farklı tiplerde psikoterapi önerebilir.

Bilişsel davranışçı terapi, olumsuz düşünceleri ve davranışları ortaya çıkarmaya yardımcı olabilir.

Psikodinamik psikoterapi, olumsuz, bilinçsiz düşünceler ve davranışların farkındalığını artırabilir. Bu, kişinin onları değiştirmesine yardımcı olabilir.

İlaçlar

Antisosyal kişilik bozukluğu tedavisi için özel bir ilaç bulunmamaktadır. Doktorunuzun verebileceği ilaçlar:

Doktorunuz ayrıca bir akıl sağlığı merkezinde yatılı tedavi olmanızı tavsiye edebilir.

Antisosyal Kişilik Bozukluğu Olanlara Nasıl Davranılmalı? 

Sevdiğiniz birinin yıkıcı davranışlar sergilemesini izlemek, özellikle bu davranışlar sizin hayatınızı da etkilediği durumlarda oldukça zor bir durumdur. ASKB hastası çoğu insan bir problemleri olduğunu kabul etmeyeceği için yardım istemeleri daha zordur.

Bu bireyleri tedavi görmeleri için zorlayamazsınız. Bunun yerine kendi ruh sağlığınızı düşünmeli ve bir uzmandan yardım almalısınız.

Antisosyal Kişilik Bozukluğu Hastalık Seyri

Antisosyal kişilik bozukluğu suç işleme, uyuşturucu kullanma ve intihar riskini artırmaktadır. Antisosyal kişilik bozukluğu hastaları yasal sorunlarla karşılaşmadıkça ve mahkeme onları tedaviye zorlamadıkça, hastalıkları konusunda yardım almazlar.

Hastalığın semptomları yirmili yaşlara kadar kötüleşmektedir. Tedavi semptomları iyileştirmeye yardımcı olabilir. Semptomlar bazı insanlar için yaş ile iyileşebilir, kırklı yaşlarına geldiklerinde daha iyi hissetmelerini ve hareket etmelerini sağlar.

Antisosyal Kişilik Bozukluğunda İntiharı Önleme

Bir sevdiğinizin kendine veya başka birine zarar verme riski altında olduğunu düşünüyorsanız:

  • 112’yi arayın.
  • Yardım gelene kadar kişi ile kalın.
  • Silah, bıçak, ilaç gibi tehlike arz eden unsurları ortadan kaldırın
  • Kişiyi dinleyin ancak yargılamayın, onunla tartışmayın veya kavga etmeyin.

Bu makale Appvice Psikoloji Otoriteleri tarafından bilimsel verilere dayalı olarak incelenmiş ve onaylanmıştır.

Puan Ver


ortalama puan: 5,00 , 3 oy