Anksiyete Krizi Nasıl Geçer, Belirtileri Nelerdir? Kapsamlı Rehber

Appvice Onaylı

Anksiyete Krizi Sırasında Yapılması Gerekenler

Anksiyete krizi genellikle belirli bir olay veya durumla bağlantılıdır.

Anksiyete özetle, birinin kötü bir şey olacak hissine kapılmasıdır. Genellikle belirli bir konu veya kaygı ile ilgili korku veya endişe hissini ifade eden, tıbbi olmayan bir terimdir.

Anksiyete stres ile bağlantılıdır. Korku ve endişe hissinin yanı sıra, genellikle kas gerginliği gibi fiziksel belirtiler de görülür. Bir panik bozukluğu belirtisi olan panik ataktan farklıdır.

Bununla birlikte, panik atak belirlenebilir bir tetikleyici olmadan gerçekleşir ve belirtiler anksiyete belirtilerinden çok daha şiddetlidir.  Stres seviyesinin ve anksiyetenin uzun süre devam etmesi durumunda, başka sorunlar da ortaya çıkabilir.

Anksiyete hakkında şaşırtıcı gerçekler

  • Anksiyete atağı genellikle belirli bir olay veya sorun kaynaklıdır.
  • Belirtileri arasında, endişe, huzursuzluk ve muhtemelen kalp ritminde değişiklik gibi fiziksel belirtiler vardır.
  • Anksiyete, panik ataktan farklıdır ama bir endişenin veya panik bozukluğunun parçası olarak ortaya çıkabilir.

Anksiyete Atağı ve Panik Atak Karşılaştırması

Anksiyete bir panik belirtisi olabilir, ama panik ataktan farklıdır.

Anksiyete Atağı ve Panik Atak Farkları neler?

Anksiyete ve panik atak arasındaki farklar iki hastalığın incelenmesiyle ortaya çıkarılabilir.

Anksiyete atağı:

  • Belirli bir tetikleyici olabilir. Örneğin; bir sınav, iş yerindeki sorunlar, bir sağlık sorunu veya bir ilişkide sorun vs.
  • Teşhis edilebilir bir durum değildir
  • Şiddeti bir panik ataktan daha azdır
  • Genellikle kişi kendini endişeli hissettiğinde, kademeli olarak gelişir
  • Fiziksel belirtiler mevcuttur. Örneğin; kalp çarpıntısı veya “midede düğümlenme” hissi

Panik atak:

  • Belirli bir tetikleyicisi yoktur
  • Panik bozukluğunun bir belirtisi olabilir, teşhis edilebilir bir durumdur
  • Şiddetli belirtileri vardır
  • Kişi kendini sakin de hissetse, endişeli de hissetse meydana gelebilir
  • Fiziksel belirtiler mevcuttur ve dehşet duygusu o kadar yoğundur ki, kişi kontrolünü tamamen kaybetmekten ya da yakında ölmekten korkar
  • Genellikle aniden ve beklenmedik bir şekilde meydana gelir ve süresi birkaç dakikadan bir saate kadar çıkabilir, bunla birlikte, negatif etki devam edebilir

“Anksiyete atağı” Amerikan Psikoloji Derneği’nin (APA) Teşhis ve İstatistik Kılavuzu’nun 5. Baskısında (DSM-V) mevcut değildir. Ancak panik atak, DSM-V’de panik bozukluğunun belirtisi olarak geçer. Sadece uzman bir profesyonel panik bozukluğunu teşhis edebilir.

Anksiyete ve Panik Atak Belirtileri Arasındaki Farklar

Hem panik hem de anksiyetede korku, kalp çarpıntısı veya kalp ritminde artış, bayılma hissi, göğüs ağrısı, nefes almada zorluk ve mantıksız düşünceler görülebilir.

Ancak, panik atakta bunlar çok daha şiddetlidir. Kişi, öleceğine gerçekten inanabilir.

Bir kişinin panik atağı olması durumunda, anksiyete atağına oranla, tıbbi müdahaleye ihtiyacı olması daha olasıdır.

Başlama Şekillerindeki Farklar

Anksiyete belirli bir endişe veya korkuya tepki olabilir. Kademeli olarak gelişme eğilimindedir ve başlangıçta kişi genellikle endişeli veya kaygılıdır. Derecesi hafif, orta veya şiddetli olabilir. Sadece bu sorun çözülebilirse, her şeyin yoluna gireceği gibi bir his olabilir.

Panik atak uyarısız gerçekleşebilir ve önlemenin yolu yoktur. Kişi kendini sakin de hissetse, endişeli de hissetse, hatta uykuda bile gerçekleşebilir. Genellikle bariz bir nedeni yoktur ve korkunun seviyesi tetikleyici ile orantılı değildir. Aslında, APA’ya göre reaksiyon durumla ilgili değildir.

Süresindeki Farklar

Anksiyete genellikle belirli bir durumla ilgilidir. Büyüme ve bir süre devam etme eğilimindedir.

Panik atak aniden başlar, belirtiler 10 dakika sonra doruk noktasına çıkar ve genellikle 30 dakika sonra yatışır ancak etkileri daha uzun sürebilir. Anksiyete genellikle bu şekilde doruğa çıkmaz ama, anksiyetesi olan bazı insanlarda durum ilerleyerek panik atağa dönüşebilir.

Anksiyete Paniğe Neden Olabilir mi?

Panik bozukluğu olan biri, panik atak olacağını düşünmesi nedeniyle anksiyete yaşayabilir. Atağın gelip gelmeyeceği veya ne zaman geleceği konusundaki belirsizlik, ataklar arasında anksiyeteye neden olabilir.

Panik bozukluğu olan biri için, anksiyete panik atağı tetikleyebilir. Panik atak olma korkusu kişinin günlük hayattaki davranışını ve çalışma becerisini etkileyebilir.

APA, panik bozukluğunun altında biyolojik bir faktör yatıyor olabileceğini öne sürüyor ama, bilim insanları henüz bu konuda belirli bir işaret bulamadı.

Psikoloğunuz ile Bir Tuşla Hemen Görüşün:

Başla tuşuna basarak Appvice uygulaması üzerinden psikoloğunuzla hemen görüşebilirsiniz.

Psikoloğa Sor

Anksiyete Belirtileri

Anksiyete belirtileri birçok şekilde kendini gösterebilmektedir.

Psikolojik olarak ortaya çıkan anksiyete belirtileri şunlardır:

  • Endişe ve kaygı
  • Huzursuzluk
  • Uyku sorunları
  • Konsantre olma zorluğu
  • Sinirlilik
  • Hüzün
  • Baskı altında ve telaşlı hissetme

Fiziksel olarak ortaya çıkan anksiyete belirtileri şunlardır:

  • Kalp ritminde değişiklikler
  • Kafada veya boyunda gerginlik
  • Baş ağrısı
  • Bulantı veya ishal
  • Terleme
  • Ağızda kuruluk
  • Boğazda sıkışma ve nefes alıp vermede zorluk
  • Sarsılma veya titreme
  • Baygınlık hissetme

Her anksiyete vakasında bu belirtiler görülmez. Tetikleyiciye ve kişinin ona nasıl tepki verdiğine bağlı olarak anksiyetenin derecesi hafif, orta veya şiddetli olabilir.

Örneğin, bir incelemeyle yapıldığında bazı insanların hafif endişeli olabileceği, bazılarının ise yukarıdaki tüm belirtileri yaşayabileceği görülür.

Genellikle, risk veya algılanan tehlike geçince, belirtiler de geçer.

Uzun süren veya belirli olaylar tarafından tetiklenen anksiyete, sosyal anksiyete bozukluğu gibi başka bir bozukluğun işareti olabilir.

Anksiyete Krizi Neden Olur?

Anksiyete genellikle, stres veya bunalma hissinden kaynaklanır.

Yaygın anksiyete nedenleri şunlardır:

  • İş baskısı
  • Mali baskı
  • Aile veya ilişkilerle ilgili sorunlar
  • Boşanma, ayrılma veya yas
  • Ebeveynlik veya bakıcılık ile ilgili endişeler
  • Yönetimsel sorunlar veya teknoloji ile baş etme konusunda sorunlar
  • Yaşam koşullarında değişiklik (Örneğin; ev taşıma veya iş değiştirme)
  • Azalan hareket kabiliyeti veya fiziksel işlev
  • Zihinsel işlev kaybı (Örneğin; kısa süreli bellek)
  • Kronik bir hastalık teşhisi (Örneğin; multipl skleroz(MS), diyabet, vs.)

Başka bir etken veya sağlık durumu ile bağlantılı anksiyete nedenleri aşağıdaki gibidir:

Anksiyeteyi tetikleyen unsurlar aşağıdaki gibidir:

  • Topluluk önünde konuşma
  • Fobileri tetikleyen bir unsura maruz kalma
  • Panik atak yaşama korkusu

Bazen, anksiyete psikolojik bir bozukluktan da kaynaklanabilir.

Anksiyete Bozukluğu Tipleri

Sınıflandırılmış çok sayıda anksiyete bozukluğu mevcuttur. Her birinin farklı belirtileri vardır ve bunlar bazı vakalarda belirli durumlarda tetiklenir.

Anksiyete çeşitleri şunlardır:

  • Panik bozukluğu (PD): En azından iki panik atak geçirilmiştir ve bunu yanı sıra sürekli olarak gelecekteki ataklardan korkulur. Panik bozukluğu olan kişiler işini kaybedebilir, seyahat etmeyi veya evlerinden çıkmayı reddedebilir ya da anksiyete atağını tetikleyeceğine inandıkları her şeyden tamamen sakınırlar.
  • Yaygın anksiyete bozukluğu (GAD): Bu, kişinin hayatındaki çok sayıda olaydan veya faaliyetten sürekli bir endişe duyması durumudur.
  • Fobik rahatsızlık: Bu rahatsızlıkta, bir şeyi yapamamak veya örümcek ya da kapalı alan korkusu (klostrofobi) gibi bir nesneden veya durumdan mantıksız bir şekilde korkmak gibi bir durum mevcuttur. Fobik rahatsızlığı olan çoğu yetişkin korkularının mantıksız olduğunun bilincindedir.
  • Obsesif-kompulsif bozukluk (OCD): Bu durum istenmeyen tekrarlayan düşünceler (takıntılar) ve davranışlar (kompülsiyonlar) ile belirlenir.

Komplikasyonlar

Strese ve endişeye neden olan şey, geçici olarak ortaya çıkan zor durumlarla başa çıkmamıza yardımcı olmak için tasarlanmıştır.

Adrenalin, dövüş veya kaç tepkisinde görev alan hormondur. Bu hormonun aniden salgılanması, vücudu tehlikeden sakınmaya veya tehlike ile fiziksel olarak yüzleşmeye hazırlar. Normal koşullarda, korku ortadan kalkınca, adrenalin seviyeleri hızla normale döner.

Ancak, anksiyete devam ederse ve adrenalin seviyeleri yüksek kalırsa, başka sorunlar ortaya çıkabilir.

Devamlı stres ve anksiyetenin neden olabileceği hastalıklar şunlardır:

  • Depresyon
  • Anksiyete bozukluğu

Devam eden stres, bağışıklık, sindirim, uyku ve üreme sistemleri ile bağlantılı sorunlarla ilgilidir.

Ortaya çıkabilecek fiziksel sağlık sorunları:

  • Sık sık soğuk algınlığı ve enfeksiyon geçirmek
  • Kalp hastalığı
  • Yüksek kan basıncı
  • Diyabet

Eğer bunaltıcı veya devamlı hale gelirse, stresi ve anksiyeteyi azaltmaya yardımcı olmak için, gerekli adımları atmak veya yardım almak önemlidir.

Yaşam tarzı ile ilgili ipuçları

Stres ve anksiyeteyi yönetmek için verilebilecek ipuçları şunlardır:

  • İşaretleri bilin: Eğer stresli veya aşırı endişeli olduğunuz zaman bunun işaretlerini fark edebiliyorsanız, gerekli bazı adımları atabilirsiniz. Baş ağrıları, uyuyamamak veya aşırı yemek mola verme veya yardım isteme zamanı geldiğinin işaretleri olabilir.
  • Sizi tetikleyen şeyleri bilin: Eğer endişeli hissetmenizi sağlayan şeyin ne olduğunu fark etmeyi öğrenebilirseniz, harekete geçebilirsiniz. Belki çok fazla görev üstlenmiş olabilirsiniz. Birilerinden yardım isteyebilir misiniz? Kahve veya alkol durumu kötüleştiriyor mu? Kesmeyi düşünün.
  • Diyet yapın: Yoğun bir yaşam tarzı nedeniyle çok fazla fast food tüketiyor veya çok az egzersiz yapıyor olabilirsiniz. Ayaküstü bir burger atıştırmak yerine, bir yerde oturarak sağlıklı bir yemek yemek için zaman ayırmayı veya iş yerine bol taze sebzeden oluşan, ev yemeği ile meyve götürmeyi deneyin.
  • Egzersiz yapın: Bilgisayar ekranının önünde veya araç kullanırken uzun saatler oturmanın olumsuz etkileri vardır. Mutluluk duygunuzu arttırmak için her gün 30 dakika ara verip yürüyüş yapmaya çalışın.
  • Bazı rahatlama teknikleri öğrenin: Yoga nefesi, meditasyon ve diğer stratejiler stresi ve anksiyeteyi azaltmaya yardımcı olabilir. Aromaterapinin kullanılmasının stresi azaltmaya yardımcı olabileceğine dair bazı kanıtlar mevcuttur ancak daha fazla araştırma yapılması gerekir.
  • Yeni bir aktivite deneyin: Müzik, meditasyon, bahçe işleri veya bir koroya katılmak, yoga, pilates ya da başka bir grup etkinliği stresi hafifletebilir ve sizi bir süreliğine kaygılarınızdan uzaklaştırabilir. Bu grup etkinliklerinde, hislerinizi paylaşabileceğiniz benzer kaygıları olan insanlarla tanışabilirsiniz.
  • Sosyal olun: Arkadaşlarınızla ve ailenizle zaman geçirin veya başka insanlarla tanışabileceğiniz bir grup bulun. Örneğin; bir destek grubuna gönüllü olabilir veya katılabilirsiniz. Bu gruplar size duygusal ve pratik destek verebilir. Bunun yanı sıra, zihninizi sorundan uzaklaştırabilir.
  • Hedefler oluşturun: Eğer mali veya idari sorunlar nedeniyle kendinizi bunalmış hissediyorsanız, oturun ve bir plan yapın. Hedeflerinizi ve önceliklerinizi belirleyin ve bunları çözdükçe yanlarına işaret koyun. Bir plan yapmak, aynı zamanda, zaman ayıramayacağınız kişilerden gelen ilave taleplere “hayır” demenize de yardımcı olur.
  • İnsanların rahatlayarak anksiyete seviyelerini azaltmaya yardımcı olmayı amaçlayan ürünler çevrimiçi olarak satılmaktadır.

Psikoloğunuz ile Bir Tuşla Hemen Görüşün:

Başla tuşuna basarak Appvice uygulaması üzerinden psikoloğunuzla hemen görüşebilirsiniz.

Psikoloğa Sor

Anksiyete Tedavisi

Anksiyete tedavisi seçenekleri aşağıdaki gibidir:

  • Bilişsel davranışçı tedavi (CBT)
  • Bazı antidepresan tipleri gibi ilaçlar
  • Özel durumları olan insanlar için destek grupları

Stres veya anksiyete nedeniyle kendini bunalmış hisseden biri, tavsiye almak amacıyla bir sağlık uzmanına görünmelidir. Erken yardım almak, başka sorunların ortaya çıkmasını önlemeye yardımcı olabilir.

Eğer profesyonel yardım almayı düşünüyorsanız, uygun şekilde eğitilmiş ve nitelikli bir uzmana görünmek önemlidir. Bu web sitesi bölgenizde kayıtlı bir psikolog bulmak için size yardımcı oluyor.

Bu makale Appvice Psikoloji Otoriteleri tarafından bilimsel verilere dayalı olarak incelenmiş ve onaylanmıştır.

Puan Ver


ortalama puan: 4,44 , 27 oy